صفحه اصلي > اجتماعی > سر و صدای همای سعادت در البرز
سر و صدای همای سعادت در البرز7 اسفند 1402. نويسنده: monshi |
 چند روز اخیر در سایت های مختلف خبر رویت پرنده هما در ارتفاعات طالقان منتشر شد و بلافاصله در پی آن خبر شکار شدنش!!! معاون محیط زیست طیبعی اداره کل گفت هما پرنده ای نادر و در معرض خطر انقراض است .این پرنده در ارتفاعات منطقه حفاظت شده البرز جنوبی و طالقان وجود دارد و در گشت های محیط بانان در منطقه دیده شده است. برای آشنایی با این پرنده زیبا با تغذیه جالب و منصر به فرد، مطلب زیر را بخوانید: هما با نام علمي gypaetus barbatus پرنده اي از تيره قوشيان و جنس کرکسها (لاشخورها) مي باشد. طول بدن آن 102 تا حدود 125 سانتیمتر و طول بال 235 تا 275 سانتیمتر است. هما بزرگترین کرکس ایران است. کرکسها رفتگران طبیعت هستند. آنها با تغذیه از لاشهها به پاکیزگی طبیعت کمک میکنند- از نظر ریخت شناسی، هما به دیگر لاشخورها شباهت زیادی ندارد. طرح مشخص بدن در حال پرواز، این پرنده را از سایر لاشخورها متمایز میسازد و بیشتر به یک شاهین عظیم شباهت دارد. پرهای روی صورت این پرنده از دو طرف منقارش آویزان و شبیه سبیل است. روی تنه و بالهای هما سیاه، زیر تنه قهوهای کم رنگ و نارنجی مایل به قرمز، سر نارنجی رنگ و اطراف چشم و ناحیهی پس منقار سیاه رنگ است. آنها نوک بسیار کوتاهی دارند که نیم نوک بالایی بلندتر و قلاب شکل است. انتهای بالها گرد است. پاهایی قوی و چنگالهای محکم قلابدار و دم بلند و لوزی شکل دارند.. نر و ماده شبیه هم هستند. پرنده نابالغ سر و گردنی تیره دارد. اغلب کرکسها گردن و سر بدون پر دارند. این سر بدون پر، پس از تغذیه از لاشهها و آلوده شدن، راحتتر در آفتاب ضدعفونی و پاک میشود. اما هما از نظر تغذيه با دیگر کرکسها تفاوت دارد و سر و گردن آن پوشیده از پر است. هما علاقهی فراوانی به مغز استخوان دارد و برای بهدست آوردن این مادهی مقوی، به سراغ اسکلت بازمانده از لاشهخواري جانوران ديگر میرود. هما قطعات بزرگ و سنگین استخوان را با چنگال یا نوک بزرگ خمیدهاش به آسمان میبرد و پس از اوج گیری کامل، آنها را روی سنگهای مناطق کوهستانی پرتاب میکند.اين پرنده اگر در اسارت رشد کرده باشد، باز هم از همین روش برای شکستن استخوانها استفاده میكند.یکی از عادتهای هما در هنگام تمبز و مرتب کردن پرهای سینه ،استفاده از ترکیبات آهندار موجود در این گونه سنگهای مناطق کوهستانی است. اکسید آهن باعث میشود پرهای سطح شکمی پرندگان بالغ، بیش تر نارنجی پررنگ دیده شود. هما با این کار، علاوه بر از بین بردن حشره های ذره بینی موجود در میان پرهای خود، باعث استحکام و حفاظت بیشتر از پرهای آسیب دیدهاش نیز میشود. هما هیچگاه شاهپرها و پرهای زیر بالهای خود را به این ماده آغشته نمیکند، زيرا اکسید آهن خاصیت عایق بودن سطح پرها را در برابر باد از بین میبرداين پرنده تک زي است و در کوهستانهاي مرتفع و دور افتاده به سر برده و غارهاي مشرف به دره آشيانه مي سازد؛ در ايران، هما بومي و به تعداد نسبتا اندک ديده ميشود؛ در استان البرز و در منطقه البرز جنوبی و طالقان دیده شده است . جزو پرندگان حمایت شده در ایران استهما پرنده اي است که اغلب ساکت است اما گاهي صدايي غرغر مانند از آن شنيده مي شود.هما در ادبيات و فرهنگ اسطورهاي ايران جايگاه ويژهاي دارد. در داستانها و اساطیر ایرانی، نام هما مرغ سعادت است . بازگشت |