پایگاه خبری و تحلیلی سپیدار آنلاین

هفته دفاع مقدس، تنها یادآور هشت سال ایستادگی و مقاومت یک ملت در برابر جنگ تحمیلی نیست؛ فرصتی است برای بازخوانی مفهومی که در طول سال‌های دفاع مقدس شکل گرفت و امروز نیز می‌تواند در مواجهه با چالش‌های جامعه راهگشا باشد؛ مفهومی به نام مسئولیت‌پذیری.
سپیدار نیوز- مجید اسفندفر / در سال‌های دفاع مقدس، سنگر فقط خاکریزهای جبهه نبود. هر نقطه‌ای از کشور که مردم برای حفظ آرامش، امنیت و استقلال سرزمین خود تلاش می‌کردند، بخشی از میدان دفاع بود. رزمنده در خط مقدم ایستاد، خانواده‌ها پشت جبهه پشتیبانی کردند، پزشکان و امدادگران به مجروحان رسیدگی کردند و اقشار مختلف مردم هر کدام به اندازه توان خود در این مسیر سهمی بر عهده گرفتند. همین مشارکت گسترده بود که دفاع از کشور را به یک حرکت ملی تبدیل کرد.
امروز شکل تهدیدها و چالش‌ها تغییر کرده است. دیگر قرار نیست همه سنگرها در خطوط مقدم جبهه قرار داشته باشند. سنگر امروز می‌تواند مدرسه، دانشگاه، کارخانه، اداره، رسانه، فضای مجازی و حتی خانه هر یک از ما باشد. جامعه برای عبور از مشکلات اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و حتی بحران‌های طبیعی، بیش از هر چیز به همان روحیه مسئولیت‌پذیری و همدلی نیاز دارد که در دوران دفاع مقدس تجربه شد.
یکی از مهم‌ترین درس‌های دفاع مقدس، غلبه منافع عمومی بر منافع فردی در شرایط دشوار بود. مردمی که در آن سال‌ها با کمبودها و سختی‌های فراوان مواجه بودند، اما در بسیاری از مقاطع تلاش کردند نیازهای جامعه را بر خواسته‌های شخصی مقدم بدانند. امروز نیز تقویت همین روحیه می‌تواند در حل بسیاری از مسائل مؤثر باشد؛ از رعایت حقوق شهروندی و حفظ منابع عمومی گرفته تا مشارکت اجتماعی و کمک به اقشار آسیب‌پذیر.
از سوی دیگر، حفظ یاد و خاطره دفاع مقدس نباید تنها به برگزاری مراسم و برنامه‌های مناسبتی محدود شود. اگر قرار است این میراث به نسل‌های جدید منتقل شود، باید بتوانیم پیوندی میان تجربه دیروز و نیازهای امروز برقرار کنیم. نسل جوان باید بداند چرا آن دوران اهمیت دارد و مهم‌تر از آن، چه درس‌هایی از آن می‌توان برای زندگی امروز آموخت.
رسانه‌ها در این میان مسئولیتی جدی دارند. روایت دفاع مقدس زمانی ماندگار خواهد شد که علاوه بر بیان حماسه‌ها، انسان‌ها، انتخاب‌ها، دشواری‌ها و تجربه‌های اجتماعی آن دوران را نیز برای مخاطب امروز بازگو کند. ثبت خاطرات رزمندگان و خانواده‌های شهدا و معرفی الگوهای کمتر شناخته‌شده، می‌تواند بخشی از این وظیفه باشد.
دفاع مقدس به پایان رسیده است، اما مفهوم دفاع از کشور، حفظ سرمایه‌های ملی، خدمت به مردم و مسئولیت در برابر آینده همچنان ادامه دارد. سنگرها تغییر کرده‌اند، ابزارها تغییر کرده‌اند و نسل‌ها نیز عوض شده‌اند؛ اما آنچه می‌تواند از گذشته به امروز منتقل شود، روحیه‌ای است که در روزهای سخت، مردم را کنار یکدیگر قرار داد.دفاع مقدس یک فصل از تاریخ ایران است؛ اما درس‌های آن می‌تواند در سنگرهای امروز جامعه همچنان زنده و اثرگذار باشد.