پایگاه خبری و تحلیلی سپیدار آنلاین

در تقویم جمهوری اسلامی ایران، روز امر به معروف و نهی از منکر فرصتی است برای بازخوانی یکی از مهم‌ترین آموزه‌های دینی و اجتماعی که نقش اساسی در اصلاح فرد و جامعه دارد.
دکتر مهدی جعفری / این فریضه الهی تنها یک توصیه اخلاقی نیست، بلکه راهبردی برای حفظ سلامت اجتماعی، تقویت مسئولیت‌پذیری و جلوگیری از گسترش آسیب‌ها و ناهنجاری‌ها به شمار می‌رود.امر به معروف و نهی از منکر در فرهنگ اسلامی، دعوت به خوبی‌ها و بازداشتن از بدی‌هاست. جامعه‌ای که اعضای آن نسبت به سرنوشت یکدیگر بی‌تفاوت نباشند و در برابر خطاها، ظلم‌ها و انحرافات سکوت نکنند، از پویایی و نشاط بیشتری برخوردار خواهد بود. در مقابل، بی‌تفاوتی اجتماعی می‌تواند زمینه‌ساز گسترش فساد، تبعیض و بی‌عدالتی شود.حادثه عاشورا نیز یکی از برجسته‌ترین جلوه‌های عملی این فریضه الهی است. امام حسین(ع) در بیان اهداف قیام خود، اصلاح امت اسلامی و امر به معروف و نهی از منکر را از مهم‌ترین انگیزه‌های حرکت خویش عنوان کردند. از این رو، فرهنگ عاشورا و این فریضه الهی پیوندی عمیق و ناگسستنی با یکدیگر دارند. قیام کربلا به ما می‌آموزد که در برابر انحرافات و نادرستی‌ها نباید سکوت کرد و مسئولیت اجتماعی هر فرد اقتضا می‌کند که نسبت به سرنوشت جامعه خود حساس باشد.البته امر به معروف و نهی از منکر دارای شرایط و آدابی است که رعایت آنها ضروری است. این فریضه باید با حکمت، احترام، مهربانی و خیرخواهی همراه باشد. هدف از آن اصلاح و هدایت است، نه تحقیر، سرزنش یا ایجاد تنش. بسیاری از مشکلات اجتماعی را می‌توان با گفت‌وگو، رفتار مناسب و ارائه الگوهای صحیح برطرف کرد. در واقع، تأثیر رفتار نیک و اخلاق شایسته گاه بسیار بیشتر از تذکر زبانی است.امروزه مصادیق امر به معروف و نهی از منکر تنها به حوزه‌های فردی محدود نمی‌شود. مبارزه با فساد اداری، حمایت از حقوق مردم، دفاع از عدالت، ترویج فرهنگ کار و تلاش، حفاظت از محیط زیست، رعایت حقوق شهروندی و کمک به نیازمندان نیز از جلوه‌های مهم این فریضه در جامعه معاصر به شمار می‌روند. هر اقدامی که به گسترش خیر عمومی و کاهش آسیب‌های اجتماعی منجر شود، در چارچوب این آموزه ارزشمند قرار می‌گیرد.در شرایطی که جامعه با چالش‌های مختلف فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی روبه‌رو است، بیش از هر زمان دیگری به تقویت روحیه مسئولیت‌پذیری و مشارکت اجتماعی نیاز داریم. امر به معروف و نهی از منکر می‌تواند بستری برای افزایش همدلی، نظارت عمومی و حرکت جمعی به سوی ارزش‌های انسانی و اسلامی باشد.روز امر به معروف و نهی از منکر یادآور این حقیقت است که ساختن جامعه‌ای سالم و پیشرفته تنها وظیفه نهادهای رسمی نیست، بلکه همه شهروندان در این مسیر مسئولیت دارند. هر فرد می‌تواند با رفتار شایسته، گفتار نیک و احساس مسئولیت نسبت به جامعه، سهمی در گسترش معروف‌ها و کاهش منکرها داشته باشد؛ مسئولیتی که ثمره آن امنیت، آرامش و تعالی جامعه خواهد بود.