11 مهر 1405
شماره خبر: 351336

محاسبه نفس، مسیر خودسازی و رسیدن به تقواست

سپیدار‌آنلاین: گروه اجتماعی



حجت‌الاسلام سید محمدتقی تقی‌غضنفری، امام جمعه محمدشهر، در خطبه‌های نماز جمعه با تأکید بر اهمیت محاسبه نفس و مراقبت از اعمال، اظهار کرد: یکی از موضوعات مهم در سیر تربیتی و اخلاقی انسان، مسئله محاسبه نفس است.
محاسبه نفس، ضرورتی برای خودسازی
وی با اشاره به روایت نورانی پیامبر اکرم(ص) افزود: آن حضرت می‌فرمایند: «حَاسِبُوا أَنْفُسَكُمْ قَبْلَ أَنْ تُحَاسَبُوا»؛ پیش از آنکه مورد حسابرسی قرار گیرید، خود را مورد محاسبه قرار دهید.
امام جمعه محمدشهر با اشاره به مطالب مطرح‌شده در کتاب ارزشمند «معراج‌السعاده» ملا احمد نراقی اظهار کرد: در این کتاب با اشاره به اهمیت و جایگاه محاسبه نفس و اهتمام بزرگان دین و سلف صالح، تأکید شده است که آنان محاسبه نفس را در حد یک وظیفه جدی دنبال می‌کردند و در حسابرسی از نفس خویش، حتی از محاسبه یک شریک یا عامل اقتصادی نیز دقیق‌تر بودند.
وی با استناد به آیه شریفه «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ» گفت: خداوند متعال در قرآن کریم می‌فرماید: ای کسانی که ایمان آورده‌اید، از خدا پروا کنید و هر کسی باید بنگرد که برای فردای خود چه چیزی از پیش فرستاده است.تقی‌غضنفری ادامه داد: این آیه شریفه، انسان مؤمن را به یک نگاه آینده‌نگرانه نسبت به اعمال خویش دعوت می‌کند؛ یعنی انسان باید همواره بررسی کند که برای روز قیامت چه چیزی آماده کرده و چه توشه‌ای برای آخرت خویش فراهم آورده است.وی افزود: در روایات نیز بر ضرورت محاسبه نفس تأکید فراوان شده و در بسیاری از کتاب‌های روایی و اخلاقی، باب مستقلی به این موضوع اختصاص یافته است.
تأکید بر مراقبت از اعمال و رفتار روزانه
امام جمعه محمدشهر با اشاره به فرمایش امام کاظم(ع) اظهار کرد: حضرت می‌فرمایند: «لَيْسَ مِنَّا مَنْ لَمْ يُحَاسِبْ نَفْسَهُ فِي كُلِّ يَوْمٍ»؛ از ما نیست کسی که هر روز نفس خویش را محاسبه نکند.
وی ادامه داد: معنای این روایت آن است که اگر انسان کار نیکی انجام داده، از خداوند توفیق انجام بیشتر آن را بخواهد و اگر مرتکب کار بدی شده است، از خداوند طلب آمرزش کند و به سوی او بازگردد.خطیب نماز جمعه محمدشهر همچنین با اشاره به روایتی از پیامبر اکرم(ص) گفت: انسان عاقل باید ساعتی از روز را برای تفکر و محاسبه نفس خویش اختصاص دهد.
محاسبه نفس در سیره شهدا
تقی‌غضنفری با اشاره به اهمیت این موضوع در سیره تربیتی شهدا اظهار کرد: یکی از نکات مهمی که در سیره تربیتی شهدا نیز می‌توان مورد توجه قرار داد، توجه به رفتار، اعمال و عملکرد روزانه و مراقبت مستمر از نفس است.وی گفت: انسان باید نسبت به اعمال و رفتار خود بی‌تفاوت نباشد؛ باید بداند در طول روز چه کرده، چه گفته، چه حقی را ادا کرده و در کجا از مسیر صحیح فاصله گرفته است.امام جمعه محمدشهر افزود: ثبت اعمال و رفتارها، یادآوری خطاها و توجه به نقاط ضعف، می‌تواند انسان را در مسیر خودسازی یاری کند.
وی با اشاره به مراحل پس از محاسبه نفس گفت: پس از مرحله محاسبه، نوبت به معاتبه و معاقبه می‌رسد؛ معاتبه به معنای عتاب و سرزنش نفس و معاقبه به معنای مجازات و کیفر دادن نفس است.
تقی‌غضنفری تأکید کرد: البته مقصود از این مرحله، آسیب رساندن به جسم یا گرفتار شدن در افراط نیست؛ بلکه انسان باید نفس خود را در برابر خطاها مسئول بداند و اجازه ندهد گناه و نافرمانی برای او به یک عادت تبدیل شود.
مبارزه با نفس، مقدمه ایستادگی در برابر وسوسه‌ها
امام جمعه محمدشهر با اشاره به حدیث «إِذَا صَعُبَتْ عَلَيْكَ نَفْسُكَ فَاصْعَبْ لَهَا تَذِلَّ لَكَ» اظهار کرد: هنگامی که نفس بر تو سخت گرفت و رام تو نشد، تو نیز بر آن سخت بگیر تا در برابر تو تسلیم شود.
وی افزود: این روایت به‌روشنی نشان می‌دهد که انسان باید در مسیر تربیت نفس، با خواهش‌های افراطی و تمایلات نادرست خود مقابله کند.خطیب نماز جمعه محمدشهر خاطرنشان کرد: بسیاری از مبارزه‌های انسان با دشمنان بیرونی، از همین مبارزه درونی آغاز می‌شود. اگر انسان نتواند نفس خود را مدیریت کند، در برابر وسوسه‌ها، گناهان و خواسته‌های نادرست نیز قدرت مقاومت نخواهد داشت.وی تصریح کرد: بنابراین، محاسبه نفس، مراقبت از رفتار، اصلاح خطاها و مبارزه با خواهش‌های نفسانی، از مهم‌ترین راه‌های رسیدن به تقوا و خودسازی است.
نقش امنیت در مسیر پیشرفت کشور
تقی‌غضنفری گفت: این آیه شریفه نشان می‌دهد که امنیت در کنار نیازهای اساسی زندگی انسان، از نعمت‌های بزرگ الهی است.وی افزود: امنیت، یکی از پایه‌ها و ارکان اصلی پیشرفت، قوام و سربلندی کشور است و بدون امنیت، زندگی روزمره مردم با اختلال مواجه می‌شود.امام جمعه محمدشهر ادامه داد: فعالیت‌های علمی و دانشگاهی نمی‌تواند مسیر طبیعی خود را طی کند، فعالیت‌های اقتصادی و تولیدی آسیب می‌بیند و زمینه برای رشد و پیشرفت جامعه فراهم نخواهد بود.وی تصریح کرد: امروز نیروهای انتظامی علاوه بر برقراری نظم و امنیت، در عرصه‌های مختلف اجتماعی نیز در کنار مردم حضور دارند و حفظ امنیت پایدار، نیازمند همکاری و همراهی مردم و مسئولان است.
قدردانی از تلاش‌های نیروهای انتظامی
امام جمعه محمدشهر هفته انتظامی را فرصت مناسبی برای قدردانی از تلاش‌های شبانه‌روزی نیروهای انتظامی و خانواده‌های آنان و همچنین گرامیداشت یاد و خاطره شهدای عرصه نظم و امنیت دانست.وی در پایان ابراز امیدواری کرد: با همکاری مردم، مسئولان و نیروهای مسلح و انتظامی، شاهد تقویت بیش از پیش امنیت، آرامش و خدمت‌رسانی به مردم عزیز باشیم.
این نسخه مطالب متن شما را حذف نکرده و ساختار «خطبه اول/خطبه دوم» و تیترهای میان‌متنی هم حفظ شده است.تقی‌غضنفری در پایان خطبه اول از خداوند خواست همه انسان‌ها را از کسانی قرار دهد که پیش از آنکه مورد حسابرسی قرار گیرند، خود به حساب اعمال خویش رسیدگی می‌کنند.
تأکید بر جایگاه ایران و توان دفاعی کشور
امام جمعه محمدشهر در خطبه دوم نماز جمعه با اشاره به روزهای اخیر و همزمانی آن با هفته دفاع مقدس و سالگرد شهادت شهید سیدحسن نصرالله اظهار کرد: رهبر معظم انقلاب و فرمانده کل قوا، حضرت آیت‌الله سیدمجتبی خامنه‌ای(حفظه‌الله)، پیامی صادر کردند که در آن به شرایط کشور، تحولات منطقه و جایگاه جمهوری اسلامی ایران در معادلات منطقه‌ای و جهانی پرداخته شده است.
وی گفت: در این پیام، با ترسیم تصویری از وضعیت ایران پیش و پس از پیروزی انقلاب اسلامی، بر تفاوت‌های اساسی میان آن دو دوره از نظر استقلال، پیشرفت، عزت و جایگاه ایران در جهان تأکید شده است.امام جمعه محمدشهر افزود: در این نگاه، ایرانِ پیش از انقلاب با وابستگی و عقب‌ماندگی مواجه بود، اما جمهوری اسلامی ایران در دهه‌های پس از انقلاب، مسیر استقلال و پیشرفت را دنبال کرده و جایگاه متفاوتی در معادلات منطقه‌ای و بین‌المللی به دست آورده است.وی همچنین گفت: در این پیام بر توان دفاعی و بازدارندگی جمهوری اسلامی ایران و نقش نیروهای مسلح و مدافعان کشور در صیانت از امنیت ملی تأکید شده است.
طوفان‌الاقصی و تغییر معادلات منطقه‌ای
تقی‌غضنفری در ادامه با اشاره به عملیات طوفان‌الاقصی و تحولات پس از آن اظهار کرد: عملیات طوفان‌الاقصی در هفتم اکتبر ۲۰۲۳، برابر با ۱۵ مهر ۱۴۰۲، به یکی از مهم‌ترین رخدادهای سیاسی و امنیتی سال‌های اخیر در منطقه تبدیل شد و پیامدهای گسترده‌ای در سطح منطقه‌ای و بین‌المللی به همراه داشت.وی افزود: در تحلیل این رخداد، چند نکته اساسی مورد توجه قرار گرفته است که نخستین مورد، شکست روند عادی‌سازی روابط با رژیم صهیونیستی است.امام جمعه محمدشهر گفت: یکی از برداشت‌های مطرح‌شده این است که عملیات طوفان‌الاقصی روندهایی را که با هدف عادی‌سازی روابط میان رژیم صهیونیستی و برخی کشورهای عربی دنبال می‌شد، با چالش جدی مواجه کرد و بار دیگر مسئله فلسطین را در مرکز توجه افکار عمومی جهان قرار داد.
افزایش توجه افکار عمومی جهان به مسئله فلسطین
وی در ادامه به بیداری افکار عمومی جهان اشاره کرد و گفت: یکی دیگر از پیامدهای مهم جنگ غزه، افزایش توجه افکار عمومی در کشورهای مختلف به مسئله فلسطین بوده است.
تقی‌غضنفری افزود: اعتراضات دانشجویی و مردمی در برخی کشورهای غربی نیز از جمله نشانه‌های این تغییر در فضای افکار عمومی عنوان شده است.وی همچنین با اشاره به افزایش انتقادات بین‌المللی نسبت به عملکرد رژیم صهیونیستی اظهار کرد: تحولات غزه موجب افزایش انتقادات و اعتراضات بین‌المللی نسبت به سیاست‌ها و اقدامات رژیم صهیونیستی شده است.
خروج نمایندگان از نشست سازمان ملل
امام جمعه محمدشهر ادامه داد: در همین چارچوب، در ۲۴ سپتامبر ۲۰۲۶، همزمان با سخنرانی بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، در مجمع عمومی سازمان ملل، ده‌ها نفر از نمایندگان و اعضای هیئت‌های دیپلماتیک از سالن خارج شدند یا در هنگام سخنرانی در سالن حضور نداشتند.وی گفت: خبرگزاری رویترز نیز این خروج دسته‌جمعی را گزارش کرده است.
تقی‌غضنفری افزود: این اتفاق را می‌توان یکی از نشانه‌های وجود اختلاف و اعتراض گسترده نسبت به سیاست‌های دولت اسرائیل در عرصه بین‌المللی دانست؛ هرچند درباره تعداد دقیق کشورهایی که نمایندگان آنها سالن را ترک کردند، گزارش‌های متفاوتی منتشر شده است.
امنیت؛ یکی از ارکان اصلی پیشرفت و سربلندی کشور
امام جمعه محمدشهر در ادامه با گرامیداشت هفته انتظامی اظهار کرد: هفته انتظامی امسال را در حالی آغاز می‌کنیم که تعدادی از افسران و فرماندهان پلیس در جریان درگیری‌ها با دشمن صهیونیستی به شهادت رسیدند و بخش‌هایی از اماکن و کلانتری‌های انتظامی نیز مورد حمله و تخریب قرار گرفت.وی افزود: با وجود این شرایط، خدمت‌رسانی پلیس به مردم متوقف نشد و نیروهای انتظامی همچنان در میدان خدمت به مردم حضور داشتند.خطیب نماز جمعه محمدشهر با بیان اینکه امنیت یکی از اساسی‌ترین نیازهای جوامع انسانی و به‌ویژه جامعه اسلامی است، گفت: امنیت از مهم‌ترین نعمت‌های الهی به شمار می‌رود.
وی با استناد به آیه شریفه «الَّذِي أَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَآمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ» از سوره قریش اظهار کرد: خداوند متعال در این آیه می‌فرماید؛ همان خدایی که آنان را از گرسنگی نجات داد و از ترس و ناامنی ایمن ساخت.

ارسال نظر

نام:*
ایمیل:*
متن نظر:
کد امنیتی: *
عکس خوانده نمی شود